Inzake successieplanning is er in Vlaanderen de laatste jaren nogal wat veranderd. Laatste etappe tot zover is de geleidelijke afschaffing van aandelen aan toonder. Tegenwoordig dient een goede planning ermee rekening te houden dat alle tegoeden op naam staan, zo ook de techniek van de levenslange lijfrente.
Doelstelling hiervan is niet alleen een levenslang inkomen te garanderen aan de oudere generatie, maar ook te genieten van het voordelige Belgische fiscale stelsel van lijfrentecontracten en tenslotte ervoor te zorgen dat, in geval van overlijden, het restbedrag van het afgestane kapitaal in handen van de volgende generatie valt, zonder dat deze door een zwaar successierecht gepenaliseerd worden.
Lijfrentecontract
De ouders kunnen voor zichzelf een inkomen creëren door afstand te doen van een kapitaal. Rekening houdende met de verwachte levensduur en het geslacht wordt het overeenstemmend inkomen berekend dat met het afgestane kapitaal kan worden gevormd. Een dergelijke overeenkomst is een vergoedend contract: de inkomstenstroom die ontvangen wordt dient gelijkwaardig te zijn met het afgestane kapitaal. Mits respect van een aantal principes is er dus geen sprake van een schenking. Immers, voor een schenking dient de driejarige termijn (België) of de tienjarige termijn (Nederland) in aanmerking genomen te worden. Voor een lijfrentecontract is dit niet het geval. Alvast dus een goede start: het afsluiten van een lijfrentecontract heeft onmiddellijke uitwerking en wordt niet geviseerd door de anti-misbruikbepalingen die voor schenkingen van toepassing zijn.
Fiscale behandeling
Sinds jaar en dag wordt een lijfrentecontract in België belast volgens een forfaitair systeem, dit op voorwaarde dat het kapitaal definitief afgestaan wordt. Dit betekent dat het restbedrag bij overlijden niet aan de onderschrijver van de lijfrente terugbetaald wordt. Sedert korte tijd sprak de dienst voor voorafgaande beslissingen (Belgische belastingadministratie) zich eveneens positief hierover uit, maar dan op voorwaarde dat het contract afgesloten wordt met een vennootschap.
Het belastingregime werkt dan als volgt: een forfaitair bedrag van 3% van het afgestane kapitaal wordt beschouwd als belastbaar inkomen. Daarop is het normale tarief van de roerende voorheffing op intresten van toepassing, met name 15 %. Een voorbeeld: wie een kapitaal afstaat van € 100.000 vormt een belastbaar bedrag van € 3.000, waarop dan eenmaal per jaar een belasting van € 450 verschuldigd is, en dit ongeacht het inkomen dat de lijfrente oplevert. Deze roerende voorheffing is bevrijdend, er volgt dus niets meer van belastingen achteraf. Bovendien is een belastbare basis van 3% veel lager dan de reële effectieve opbrengst van de beleggingen.
Eigen Vennootschap ?
Nadeel van de lijfrenteovereenkomst is ongetwijfeld het risico van een buitengewone verrijking van de tegenpartij ingeval van vroegtijdig overlijden. Dit is een overlijden voor de levensduur verstreken is, die op basis van de wiskundige berekeningen in aanmerking wordt genomen. Sluit u bij voorbeeld een dergelijke overeenkomst af met een levensverzekeringsmaatschappij, dan kan deze er wel bij varen als u vroegtijdig overlijdt. Daarentegen, indien u over de honderd wordt, dan kan dit een schadelijke operatie zijn. Vandaar dat sommige levensverzekeringsmaatschappijen het zelfs niet wagen een lijfrenteovereenkomst af te sluiten met oudere personen.
Geen nood: u kunt een dergelijke overeenkomst ook afsluiten met uw eigen vennootschap, of beter nog, met een vennootschap waarvan de aandelen reeds in het bezit zijn van de kinderen. Aldus komt het restbedrag van de lijfrente, na overlijden, in het bezit van deze vennootschap en automatisch dus ook in het bezit van de kinderen. Aangezien het lijfrentecontract een vergoedend contract vormt en geen schenking, is er geen sprake meer van schenkings- of successierechten.
Aan drie belangrijke voorwaarden inzake successieplanning is aldus voldaan: de gelden komen terecht bij de juiste personen (1), op het juiste tijdstip (2) en zonder zware fiscale last (3).
Commanditaire vennootschap
Het uitgelezen vehikel om een dergelijke verrichting uit te voeren lijkt ons de Luxemburgse commanditaire vennootschap. De kinderen kunnen hierin optreden als stille vennoot, terwijl de ouders het beheer kunnen waarnemen als beherend vennoot en in hoofde daarvan ook onafzetbaar zijn. Stille vennoten van hun kant, mogen zich niet bemoeien met het beleid van de beherende vennoten. Op die manier voldoen we aan een vierde belangrijke voorwaarde voor een degelijke successieplanning: de ouders behouden het beheer van het vermogen zolang ze dit wensen.
Er is echter meer: de Luxemburgse fiscale wetgeving laat ook een aantal voordelen toe inzake belastingvrijstelling op dergelijke verrichtingen. Deze voordelen kunnen voorafgaandelijk besproken en vastgelegd worden in een fiscaal akkoord, zodat de belastingdruk op deze vennootschap minimaal is.
Kinderen in Nederland
Werkt dit ook voor kinderen van Nederbelgen die in Nederland wonen?
Voor zover de tienjarige termijn nog niet verstreken is, voorziet de Nederlandse wetgeving een onderwerping van ondernemingsvermogen dat aangroeit ter gelegenheid van het overlijden (art. 13 SW). Echter, de genoemde Luxemburgse commanditaire vennootschap valt buiten de bepalingen van de Nederlandse wetgeving, deze zijn nu eenmaal op maat geschreven van een pensioen-BV en dit is een totaal ander beestje. Bovendien gaat het hier niet om lijfrenteovereenkomsten die samenhangen met de beroepsactiviteiten. We spreken hier immers over verrichtingen die volledig in de private sfeer plaats vinden en los staan van elke beroepsactiviteit. Vrijstelling dus alom.
Besluit
Voor sommige mensen klinkt het woord lijfrente wat akelig en oubollig. Echter, door dit instrument te gebruiken als techniek tot successieplanning is het imago van de lijfrente aardig aan opfrissing toe. Handig meegenomen is daarbij het eigen beheer van de vennootschap, de zekerheid van het inkomen, de geruisloze overgang naar de kinderen, de afwezigheid van successiebelasting en het bijzonder gunstige belastingregime van de Luxemburgse commanditaire vennootschap.
hits=3= / id=1594=